علمی به نامِ «چیدمان قفسه فروشگاهی»

 

محل قرارگیریِ یک کالا با احتمال فروش رفتن یا نرفتنِ آن رابطه مستقیم دارد. تولیدکننده ها دیگر صرفاً به تنظیم سفارش از خرده فروش ها بسنده نمی کنند، و در عوض فروشنده های انحصاری خود را به نحوی آموزش میدهند تا محصولات را تا حداکثر میزان ممکن در معرض دید مشتری قرار دهند. از آنجایی که فروشگاه های بزرگ امروزه اغلب به صورت هایپرمارکت ها درآمده اند و ارائهء کالاها به مشتریان به شکل سِلف سرویس Self-Service است بنابراین دیگر پای فروشنده در میان نیست و کالاها خودشان معرف خودشان هستند، بنابراین اگر قرار است کالا خودش با مشتری صحبت کند و او را به خرید ترغیب کند، باید به گونه ای درقفسه فروشگاهی چیده و عرضه شود که جذابیت لازم را برای مشتری داشته باشد.

تحقیقات نشان میدهند که نحوهء چینش کالاها در قفسه فروشگاهی روی رفتار مشتریان تأثیر می گذارد. در گذشته اعتقاد بر این بود که اولویت با ارتفاع چینش کالاها، ارتفاع چشم مشتریان بزرگسال است و اولویت ها بعدی، ارتفاع کمر، ارتفاع زانو و ارتفاع مچ پا بود. واضح است که امکان عرضه و نمایش همهء کالاهای یک فروشگاه در ارتفاع هم سطح با چشم بزرگسالان تقریباً غیرممکن است، ضمن اینکه ثابت شده است که عوامل دیگری نیز در واکنش مشتریان به قفسه های فروشگاهی و موقعیت و وضعیت آنها دخیل هستند، از جمله اندازه و ظاهر بسته بندی کالاها، اینکه کالای مورد نظر تبلیغ شده است یا خیر، اینکه کالا چقدر لازم است در معرض دید باشد (یعنی چقدر پتانسیل ارائهء خود به چشم مشتری را دارد) و همچنین بازارِ هدف.

در یکی از مطالعات، یک آبمیوهء خانوادهء سنگین را از ارتفاع کم (قابل دسترس) اما غیرقابل رؤیت به ارتفاع بالاتر ولی قابل رؤیت انتقال دادند و در کمال شگفتی مشاهده شد که میزان فروش آبمیوه نه تنها افزایش نیافت، بلکه به دلیل بدقلق و مشکل شدنِ برداشتنِ این آبمیوه سنگین از قفسه هایبالاتر، فروش آن تا 15 درصد کاهش یافت.

قفسه های فروشگاهی پایین تر فرصت های خوبی را برای فروش کالاهای خاص به کودکان فراهم می آورند. برای مثال، قرار دادن محصولات شکلاتی در قفسه فروشگاهی پایین و قابل رؤیت ساختنِ این محصولات برای کودکان و نوجوانان، فروش آنها را بین 14 تا 39 درصد افزایش داد.

در ارتفاعات حد متوسط قفسه فروشگاهی، تنوعِ میزان قابل رؤیت و در معرضِ دید بودن، نقش کلیدی دارد. برای مثال، انتقال ژله از ارتفاع کمر به ارتفاع چشم در قفسه فروشگاهی، 12 درصد به فروش هفتگی آن اضافه نمود. این موضوع ثابت کرد که تغییر در میزان قابل رؤیت و در معرض دید بودنِ کالا روی میزان فروش آن تأثیرگذار است.   به نظر می رسد تولیدکنندگان بر سر تصاحب قفسه های فروشگاهی پرفروشتر با یکدیگر رقابت دارند چنانکه گویی به سمتی می رویم که قفسه های فروشگاهی را با قیمت های مختلف مانند آپارتمان های مسکونی اجاره دهیم، مانند اقدامی که برندهای Lakme و Max Factor انجام دادند.

منبع :ریتیل ایران